Oyunlar Neden ve Nasıl Eğlencelidir?

Oyun oynamayı severiz fakat neden? Bizi motive eden şey ve yaptığımız şeyi eğlenceli kılan nedir?

Bir çok cevap verilebilir fakat basite indirgeyecek olursak puan diyebiliriz. Puan, level, point, sanal para, win count gibi oyun oynadıkça birikenler bizi asıl motive eden etkenlerin başında gelir.

Oyun oynamak eğlencelidir.  Puan biriktiririz ve  yarışırız. Özelikle sosyal oyunlarda bu motivasyonun daha çok olmasının sebebi daha çok insanla birlikte oynamak ve puan yarıştırmaktır.

Bir düşünce biçimi daha bulunuyor: Eğlence sadece öğrenmenin diğer adıdır.

Oyunu oynama biçimimizi geliştirdikçe, yeteneğimizi arttırdıkça, bir bulmacayı çözdükçe ve bir yapıyı anladıkça eğleniyoruz. Ayrıca oyunda ustalaştıkça bu eğlenme seviyemiz daha da artıyor.

Oyunlarla birlikte eğlenmek ve öğrenmek bir bağımlılık halini alabiliyor.

Fakat bunu kötü bağımlılık olarak ele almak yanlış oluyor. Doğru oyun biçimi ve öğretiler düşünüldüğünde öğretmek için oyun çok güçlü bir araçtır. Sınıftaki acemi bir öğretmenden bile değerlidir. Nitekim çok iyi öğreten ve oyuncuyu geliştiren oyunlar yok değil. (Angry Birds Space – Yer Çekimi Kuvveti)

Hatta oyun oynamak bir yana oyun oynayanı izlemek bile eğlencelidir. Bu düşünceyi etrafta pek görmezsiniz çünkü bana ait. Sevdiğiniz bir oyunu oynayan bir kişiyi izlemek eğlencelidir. Hatırlayalım jetonumuz bitmiş olmasına rağmen atari salonlarından çıkmayıp oyun oynayan arkadaşlarımızı izlemek ne kadar eğlenceliydi. Eve geç kalacak olsak dahi oynamamamıza rağmen izleyerek de eğlenebiliyorduk ve bu bize yeterli oluyordu. Oyun teorileri genellikle sadece oyuncu ve oyuna odaklanıyor fakat dışarıda kalan oyun izleyicisi veya meraklısı atlanıyor. “Her iki durumdaki kişiye de eğlence sağlayabilecek bir oyun yapmak” işte gerçek başarı budur. (Bu kısmı kendime not olarak düştüm 🙂

Psikoloji Uzmanı Mihaly Csikszentmihalyi ‘in yazdığı flow düşüncesine göre deneyimlediğimiz durumların belli bir grafiği vardır. Bu bilgisayar oyunu veya normal oyun olabilir.

Amcamız Der ki; Çok iyi bir zorluk ve karşılaştığımız bu zorluk yeteneğimizle çok iyi biçimde örtüştüğünde kendimizi çok iyi hissederiz. Daha zorlayıcı olunca stres yapar daha az zorlayınca sıkılırız.  Zamanla tam olarak yeteneklerimizi geliştirdiğimizde zorluklarda yeteneğimzle birlikte gelişmelidir aksi takdirde sıkılmak kaçınılmazdır.

Aşağıda basitleştirilmiş benim Türkçeleştirdiğim grafiği inceleyebilirsiniz.

Grafikte görüldüğü üzere kişinin kaygı duymaması veya sıkılmaması için oyunun belli sınırları aşmaması ve aynı eğlence düzeyinde kalması gerekiyor. Oyun biraz zor olabilir yada kolay olabilir fakat aşırıya kaçmaması gerekiyor. Yoksa kişinin stres yapması  veya sıkılması kaçınılmaz.

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir